• Üzerinde Milyarlarca Canlıyı Barındıran Dünya Neden Döner?
41
7
7
2
2
Dünya, her gün kendi etrafında bir kez dönüyor. Böylece gece ve gündüz oluşurken canlılar gündelik yaşamına devam ediyor. 4.6 milyar yıl önce oluşumundan beri bir kez bile şaşmayan bu döngü, muhtemelen gezegenin ölümüne kadar devam edecek. Peki neden?

Öncelikle temel bilgileri verelim: Üzerinde yaşadığımız Dünya, yeni doğmuş bir yıldızın etrafında gaz ve toz bulutundan ibaretti. Zamanla uzay boşluğundaki taşlar ve tozlar bu bulutla birleşmeye başladı. Ancak bu taş ve tozlar da Güneş’in etrafında döndüğü için çarpışmalarıyla da Dünya yavaş yavaş dönmeye başladı.

Buraya kadar her şey tamam; Dünya, Güneş Sistemi döndüğü için dönüyor. Peki Güneş Sistemi neden dönüyor? Mantık aslında yine aynı: Güneş Sistemindeki gaz ve tozların büyük bir kısmı Güneş’i oluşturdu. Güneş oluşmadan önceki patlamayla kalan tozlar etrafa saçıldı. Bunların bir kısmı ise aynı tarafa yöneldi; böylece çembersel hareketin ilk adımı başlamış oldu. Kütle büyüdükçe dönme hızı arttı ve etrafta onu yavaşlatacak fazla da bir şey olmadığı için hızı artmaya devam etti.

Daha bebek olan Güneş Sistemi’miz, o zamanlar şimdi sahip olduğundan daha fazla açısal momentuma sahipti. Bunun sonucunda etrafındaki tüm objeler Güneş’le aynı yönde dönmeye başladı.

Ancak günümüzde her gezegenin kendi dönme ekseni ve hızı var. Örneğin Venüs diğer gezegenlere zıt yönde dönerken, Uranüs’ün kendi dönme ekseni 90 derece eğri. Bunların nedeni hakkında kesin bir sonuca varılamamışken Venüs’ün birtakım çarpışmalar yüzünden yavaşlayıp diğer yönde tekrar hızlandığı; Uranüs’ün ise iki farklı nesnenin farklı yönlerde gezegene çarparak eksenini kaydırdığı düşünülüyor.

California Üniversitesi astrofizikçisi Smadar Naoz, “Her ne kadar bu gibi durumlar olsa da dönmek evrenin temel davranışı. Asteroidler, yıldızlar, galaksiler dönüyor ve bazen çok hızlı olabiliyorlar. Bunlardan biri de çok yoğun ölmüş yıldızlar olan pulsarlar. Bazıları saniyede 716 kez dönebiliyor.” açıklamasını yaptı. “Ancak bazen de yavaşlamalar görüyoruz. Örneğin Güneş ilk oluştuğu zaman kendi ekseninde 4 Dünya günü süresinde dönerken, şimdi 25 Dünya gününde dönüyor. Hatta Dünya’nın hızı da yavaşlıyor: bir yüzyılda 1.78 milisaniye kadar.” diye de ekledi.

Kaynak : https://www.livescience.com/63408-why-does-earth-rotate.html
41
7
7
2
2
Emoji İle Tepki Ver
41
7
7
2
2