643
37
20
12
7
RTÜK tarafından gerçekleştirilen toplantıda, internet yayınlarının denetimine ilişkin bir yönetmelik kabul edildi. İnternetten yayın yapmak isteyen Netflix gibi platformlar, bu yönetmeliğe göre RTÜK’ten resmi lisans almak zorundalar. Uzmanlara göre Türkiye, Netflix’in ilk engellendiği ülke olabilir.

Radyo Televizyon Üst Kurulu, geçtiğimiz Mart ayında yapılan değişikliklerle radyo ve televizyon kuruluşlarının internet yayınlarına denetim zorunluluğu getirmişti. Bu düzenleme, mevcut radyo ve televizyon kanallarını ilgilendiriyor, bağımsız ve bireysel yayıncıların yayınlarını kapsamıyordu. RTÜK’ün son toplantısında onaylanan yeni 24 maddelik düzenleme ise Netflix gibi, radyo ve televizyon olmayan fakat internetten içerik yayınlayan şirketleri kapsıyor. 

Onaylanan yönetmeliğin önümüzdeki haftalarda Resmi Gazete’nin internet sitesinde yayınlandıktan sonra yürürlülüğe girmesi bekleniyor. Netflix gibi platformlar, izleyicilerin belirli bir ücret karşılığında istedikleri içeriği izledikleri platformlar. Onaylanan 24 maddede ise bu platformların denetimini kolaylaştıracak düzenlemeler var. Ayrıca bu platformların RTÜK’ten nasıl lisans alacağına ilişkin yönergeler de sunulmuş durumda. Şimdilik söz konusu yönetmelik bir taslak olsa da RTÜK’ten onay almış olması, resmileşeceğine dair önemli bir işaret.

Kendilerine ait internet sitesi, mobil uygulama gibi platformlardan yayın yapan kuruluşlar da aynı lisans ve yayın iletim yetkisine sahip olmak zorundalar. Yönetmeliğin Avrupa Birliği yayıncılık standartlarına da uygun olarak düzenlendiği söyleniyor. Konu hakkındaki ilk değerlendirmeyi Bilgi Üniversitesi Hukuk Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Yaman Akdeniz gerçekleştirdi. 

Akdeniz, düzenlenen yönetmeliğin çok fazla açık noktasının olduğunu ve eleştirileri üzerine çekeceğini söylüyor. Özellikle internet üzerinden yayın yapan haber kuruluşlarının kapatılma, engelleme yaptırımlara karşı garantisinin olmadığını söyleyen Akdeniz, Netflix gibi platformların da tehdit altında kaldığını belirtiyor. Akdeniz, “Eskiden erişim yasakları içerikle ilgiliydi. Bir siteye ya da URL’ye neden, kimin talebiyle erişim yasağı getirildiğini öğrenebiliyorduk. Şimdi mahkeme, (video yayını yapan haber kuruluşları da) dahil bazı sitelere lisansı olmadığı gerekçesiyle erişimi durdurabilir” açıklamasında bulunuyor.

Yönetmeliğin Türkiye’de internete büyük sansür getireceğini savunan akademisyen, “Türkiye, Netflix’i yasaklayan ilk ülke olabilir. Şimdi bakalım Netflix ya da Amazon Prime gibi platformlar kendi içeriklerinde buzlama, çiçek koyma gibi talepleri kabul edecek mi?” dedi. RTÜK, internet yayınlarının televizyonlardaki gibi özel sansürler içermesi konusunda somut adımlar atmak istiyor. 

Gelişmelere ilişkin açıklamalarda bulunan RTÜK üyesi İlhan Taşçı da ifadelerin belirsiz olduğunun altını çiziyor. BBC’ye konuşan Taşçı, 5651 sayılı İnternet Ortamında Yapılan Yayınların Düzenlenmesi ve Bu Yayınlar Yoluyla İşlenen Suçlarla Mücadele Edilmesi Hakkında Kanun düzenlemesinin, sakıncalı yayınların denetimi için yeterli olduğu görüşünde. 

RTÜK düzenlemesi, kullanıcıların üyelik bilgilerinin paylaşılmasını talep ediyor:

Netflix gibi platformlara üyelik için kredi ya da banka kartı kullanıyor, ödemeleri o şekilde yapıyoruz. Aynı şekilde BluTV gibi yerli platformlar da öyle. RTÜK, yeni yönetmelikteki bazı maddelerle, yayıncı kuruluşlardan üyelerin bilgilerini talep ediyor. İlhan Taşçı’ya göre bu talep, kişisel bilgi gizliliği açısından sakıncalı. Özellikle Netflix’in bu konudaki talepleri geri çevirdiği, kullanıcı bilgilerini paylaşmadığı biliniyor. 

Taşcı’ya göre RTÜK, kişilerin ne izledikleri ile değil, sunulan yayınların içeriği ile ilgilenmeli. Bir diğer RTÜK üyesi Doç. Dr. Hamir Ersoy, Taşçı ve Akdeniz’in ifade ettikleri düşüncelerin hatalı olduğu görüşünde. Ersoy, yönetmelikte abonelik bilgilerinin istendiğine dair herhangi bir ibareye yer vermediklerini söylüyor, düzenlemelerin AB standartlarına uyduğunu hatırlatıyor. Ayrıca Ersoy, yönetmeliğin internetin geneline değil, isteğe bağlı yayınlara denetim getirdiğini de sözlerine ekliyor. 

RTÜK’ün onayladığı yönetmelik Resmi Gazete’de yayınlandıktan sonra, detaylarları sizlere aktaracağız.

643
37
20
12
7
Emoji İle Tepki Ver
643
37
20
12
7